O Międzyzdrojach

Położenie

Miasto nad morzem Bałtyckim o charakterze uzdrowiskowym i letniskowym, położone na wyspie Wolin, nad brzegiem Bałtyku, przy Górach Wolińskich i Wolińskim Parku Narodowym, węzeł dróg kołowych w kierunku do Świnoujścia(17km), Dziwnowa, Kamienia(39km) i Wolina(16km), stacja kolejowa na linii Szczecin-Wolin-Świnoujście. Otoczone zalesionymi wzgórzami Wolińskiego Parku Narodowego, należy do najładniejszych i najpopularniejszych kąpielisk polskiego wybrzeża.

Rys historyczny

Początkami swoimi Międzyzdroje sięgają wieku XII. Na terenie obecnego miasta, w 1186 r. zostało poświadczone źródłowo istnienie dwóch wiosek: Żelazo (Selazo) i Kępieńce (Kapenze). Osada Żelazo znajdowała się prawdopodobnie w pobliżu obecnej zabudowy miasta, a jej nazwa związana była z eksploatacją bagiennej rudy żelaza, którą wydobywano tu do XIVw (znane są nawet imiona dwóch hutników: Kowal i Ciepiołek). Kępieńce były osadą położoną na południowy-wschód od Międzyzdrojów, głębiej w puszczy, i związane były z jej eksploatacją. Natomiast znaczną pozycję wśród zajęć ludności zajmowało rybołówstwo. Przez obszar Międzyzdrojów prowadził ważny szlak handlowy z wyspy Uznam do Kamienia i Wolina, co stało się przyczyną powstania tutaj w XVI w. książęcej komory celnej i karczmy nie tylko goszcząca, ale i pobierająca myto i cło od podróżników, zasypanej później przez ruchome piaski. W XIX w. osada występuje już pod swoją obecną nazwą: Mizdroie. W 1630 r. opanowali te tereny Szwedzi, a w 1720 r. Prusy. Do XIX w. w życiu wsi nie zaszły żadne istotne zmiany, pozostawała ona wsią rybacką. Przełom nastąpił dopiero w drugiej połowie XIX w., kiedy po odkryciu źródeł solankowych, wybudowano tutaj zakład solankowy, hotele i pensjonaty. Międzyzdroje zaczęły się szybko rozwijać jako kąpielisko i wczasowisko. Wybudowano przystań dla statków pasażerskich i piękny park zdrojowy. Rozwinął się wielki ruch budowlany. W 1892 r. osada uzyskała połączenie kolejowe ze Szczecinem i Świnoujściem. O ile w 1. 1840-1850 przyjeżdżało do Międzyzdrojów tylko 500 osób rocznie, to w początkach wieku XX już ok. 10-17 tyś. kuracjuszy i letników. Szybko rozwijające się równocześnie pobliskie Świnoujście spowodowało, że w okresie międzywojennym Międzyzdroje straciły nieco na znaczeniu, ale nadal ruch wczasowy był bardzo wysoki. Pod koniec XIXw., przed pierwszą wojną światową, tak już słynęło, że chętnie je odwiedzali wczasowicze nie tylko z Niemiec i z Poznańskiego, ale i z Austrii, o czym pouczają nas choćby pamiętniki Bogdanowicza. Przed wojną kąpielisko pięknie zabudowane żyło na prawach osady wiejskiej, dopiero w Polsce od 1947r. zostało podniesione do rzędu miast. Dzięki doskonałej plaży i pięknej okolicy, z zapleczem wolińskiego Parku Narodowego, Międzyzdroje stały się w Polsce bardzo modnym i lubianym kąpieliskiem. Mając dobre warunki rozwoju prędko odrobiło straty wojenne, przede wszystkim początkowego po 1945r. 5 maja 1945 r. Międzyzdroje zostały zajęte przez armię radziecką. W trakcie walk odniosły straty w wysokości ok. 30% zabudowy. Po wojnie Międzyzdroje nadal pełniły funkcję czołowego uzdrowiska i kąpieliska polskiego, ciesząc się zawsze wielką popularnością. Miasto zostało znacznie rozbudowane. Odbudowano molo, obiekty gastronomiczne, wiele domów wczasowych, zakłady przyrodniczo-lecznicze, wzniesiono też dziesiątki nowych domów wczasowych, finansowanych przez różne zakłady pracy z całego kraju. Podstawowym źródłem utrzymania ludności jest obsługa ruchu turystycznego i wczasowego. W sezonie przebywa tutaj kilkadziesiąt tysięcy osób. Zachowało się wiele stylowych budynków z przełomu XIX/XX w. Do 1945 r. Międzyzdroje pozostawały wsią. Prawa miejskie nadano im w 1945 r., ale dokument ten nie zachował się. Formalnie więc od tego roku uważane są za miasto . W latach 1973-1984, po administracyjnym włączeniu miasta do Świnoujścia, stanowiły one jego dzielnicę. Od 1984 r. ponownie są samodzielnym miastem. Zabudowa dzisiejszych Międzyzdrojów ma charakter willowy. Istniejące tu pensjonaty powstały w końcu XIX i z początku XXw. Wiele z nich wybudowano i rozbudowano w Polsce. Najbardziej atrakcyjnym, a równocześnie reprezentacyjnym rejonem miasta, jest nadmorska promenada (ozdobiona rzeźbami), ciągnąca się na przestrzeni ponad 2km, i przylegające do niej molo, którego początki sięgają 1884r. Z mola - rozległy widok na wody i brzegi Zatoki Pomorskiej: na-wschodzie wzgórza wolińskie pokryte lasami, spadające klifowym urwiskiem do morza (z Kawczą Górą, Górą Białą i na horyzoncie górą Gosań - 93m n.p.m. - najwyższym punktem polskiego wybrzeża); w kierunku zachodnim ciągnie się Półwysep Przytorski, sięgający aż po Świnę, gdzie wznosi się widoczna stąd latarnia morska. Po obydwu stronach mola szeroka, piaszczysta plaża. W pobliżu muszla koncertowa, a obok park zdrojowy, w którym rosną efektowne dęby piramidalne, platany i żywotniki. Od wschodu promenadę zamyka Kawczą Góra (68m n.p.m.), z której rozciąga się rozległy widok na całą Zatokę Pomorską. W pobliżu parku zdrojowego, przy ul. Krótkiej, kaplica zakonna SS Boromeuszek pod nazwą Stella Matutina, zbudowana ze składek polskich robotników rolnych w 1902r., z ryglową wieżyczką. Na terenie miasta rosną liczne drzewa - pomniki przyrody. Przy drodze leśnej do Warnowa (2km od centrum miasta) rezerwat pokazowy żubrów.

Zaludnienie

1871 r.: 846 mieszkańców, 1910 r.: 2088, 1925 r.: 3617, 1939 r.: 4129, 1946 r.: 1949, 1955 r.: 3400, 1961 r.: 4178, 1970 r.: 4545,.1987 r.: 5857.

Nazwa

W 1579 r. nazwę osady zanotowano w postaci Mysdroye, forma zgermanizowana Misdory. Nazwa pochodzi od słowa "zdrój" tj. "źródło", a między zdrój oznacza osiedle położone pomiędzy dwoma zdrojami (źródłami wytryskającymi z ziemi).

Opis zaczerpnięty ze strony: www.miasta.internet.v.pl